Polski manager w Chinach. Poradnik międzykulturowy

Wpis gościnny: Jarosław Grzegorzek – pracownik naukowy Tsinghua University w Pekinie w Instytucie Public Relations i Komunikacji Strategicznej oraz Instytucie Dziennikarstwa. Współpracuje z doradcami Rady Państwa Chin i chińskich ministerstw ds. komunikacji oraz kadrą kierowniczą krajowych mediów. Dziennikarz biznesowy. Publikował teksty o relacjach polsko-chińskich m.in. w China Daily, Warsaw Business Journal i Stosunkach Międzynarodowych. Współpracował przy książce Newsweeka „Chińska ruletka. Olimpiada i co dalej?”. Mieszkał w Szanghaju. Absolwent zarządzania Wyższej Szkoły Biznesu – National Louis University w Nowym Sączu.

Poradnik dla managera – Czy Twoja firma kultywuje chińskie DNA?

Chiński trzydziestolatek ubrany w garnitur od Armaniego upychający zakupy luksusowych marek do bagażnika nowej limuzyny Mercedesa budzi zdziwienie wśród polskich przedsiębiorców, którzy do Chin przyjechali po raz pierwszy.

Zdziwienie wśród gości z „kraju Chopina” wzbudza też jego ojciec, właściciel firmy robiącej interesy z Polakami. On, który swoim biurze oprócz dyplomu amerykańskiej uczelni i wakacyjnych zdjęć z całego świata, wydaje kilka tysięcy złotych na powitalną kolację. Zaproszeni kuzyn brata jego dziadka po stronie ojca i kolega z podstawówki, jedząc zupę z płetwy rekina wiedzą, że oddali gościom z Polski należyty szacunek i okazali uznanie. Czy Polacy po drugiej stronie stołu wiedzą to samo i zrozumieli intencję Chińczyków?

„Polski manager w Chinach. Poradnik międzykulturowy” to seria artykułów pozwalających polskim przedsiębiorcom i managerom zrozumieć chińskie zwyczaje w biznesie, różnice kulturowych i zachowania w społeczeństwie. Teksty z anegdotami przedstawiają odmienne sposoby działania i myślenia różniące ludzi Wschodu i Zachodu oraz proponowane rozwiązywania kłopotliwych sytuacji. W Polsce są to zasoby luksusowe, bo opisywanie różnic międzykulturowych w polskojęzycznych materiałach kończy się często na powszechnie znanym „wręczaniu wizytówek oburącz”.

Poradnik napisany przy wsparciu Polsko-Chińskiej Izby Gospodarczej, polskich i zagranicznych ekspertów, z wykorzystaniem angielskojęzycznej literatury i na podstawie osobistych doświadczeń, daje przedsiębiorcom i managerom wiedzę pozwalającą na przeniesienie relacji z chińskimi partnerami na wyższy poziom. Zakres tematyczny poradnika, obejmuje takie zagadnienia jak m.in.:

• Rodzina w biznesie: 50% udziałów w spółce to równie dobrze 1% władzy decyzyjnej,
• Guanxi: cenne powiązania społeczne czy korumpowanie urzędników?
• Marketing szeptany: 2 miliony Chińczyków przyrzekło miłość skrzydełkom z kurczaka.
• Podpisanie kontraktu: ostateczna decyzja czy wstęp do negocjacji?

Managerowie z Zachodu

Managerowie z USA i Europy Zachodniej, którzy od 33 lat wprowadzają Chiny na drogę globalizacji czują się w Kraju Środka jak ryba w wodzie. Marki z tych krajów podbijają serca obywateli największego rynku świata i bogacącej się klasy średniej. Polskie firmy pomimo, że dopiero uczą się Chin powinny to robić szybko bo rok 2011 przynosi kilka przełomowych wydarzeń dynamizujących Polsko-Chińską współpracę:

• pierwsze targi China Expo Poland 2011 w Warszawie, udział 200 chińskich firm z kilku prowincji,
• misja gospodarcza polskich przedsiębiorców na targi żywności Luohe Food Expo 2011,
• Hong Kong – Guangdong Business Conference w Warszawie w październiku 2011 r., zapowiadany udział 300 biznesmenów z Kantonu i Hong Kongu,
• planowana wizyta prezydenta Polski Bronisława Komorowskiego w Pekinie w grudniu 2011.

Proces nauki i zrozumienia Chin w Polsce nie jest łatwy bo przez lata nie doceniano i zbyt mało interesowano się drugą już gospodarką świata, której 200 milionowa klasa średnia w 2020 r. będzie liczniejsza niż w USA i Unii Europejskiej. Kształtowanie przez ogólnopolskie media wizerunku Chin jako kraju komunistycznego, prześladującego mniejszości narodowe i łamiącego prawa człowieka przyczyniło się do tego, że 48% Polaków postrzega Chiny jako ekonomiczne zagrożenie, a nie szansę, wg raportu Transatlantic Trends. Brakuje polskojęzycznej literatury naukowej i obiektywnych artykułów prasowych pozwalających ludziom biznesu codziennie obcować z chińskim rynkiem i ogólnokrajowymi wydarzeniami co pomogłoby przy podejmowaniu decyzji biznesowych.

Poradnik międzykulturowy – wprowadzanie zmian

Niska świadomość polskiego społeczeństwa na temat Chin i wypaczony obraz, prowadzą do sytuacji, w której pracownicy wysyłani do Chin przez polskie firmy, niesłusznie obawiają się, że każdy posiłek, który zostanie im podany będzie zawierał psie mięso, a na ulicach spotkają robotników w kajdanach eskortowanych przez służbę bezpieczeństwa na tle podpalających się mnichów. „Polski manager w Chinach. Poradnik międzykulturowy.” ma za zadanie to zmienić.

„Mamy w Chinach bardzo młodych klientów. Średnia wieku to poniżej 40 lat. To całkowicie nowa grupa; młode małżeństwa wyprowadzające się z domu rodzinnego, aby rozpocząć własne życie.” Björn Hauber, Wiceprezes ds. Sprzedaży i Marketingu w Mercedes-Benz Chiny.

W Chinach „płetwy rekina są popularne, ponieważ serwowanie zupy z płetwy na ważnych wydarzeniach, takich jak wesela i bankiety, jest znakiem bogactwa i statusu” całej rodziny. Demian Chapman z Stony Brook University’s Institute for Ocean Conservation Science.

„Fryderyk Chopin i Maria Curie-Skłodowska to bohaterowie znani we wszystkich regionach Chin”. Liczba osób studiujących grę na pianinie przekroczyła w Chinach 50 milionów. Krzysztof Szumski, były Ambasador Polski w Chinach.

Rodzina jest na pierwszym miejscu. Biznes na drugim. Zamiast maksymalizacji zysku w firmach rodzinnych, Chińczycy obowiązki służbowe postrzegają bardziej jako wypełnianie obowiązków rodzinnych niż pracę. Ming-Jer Chen z University of Virginia.

„Chiny nie są krajem przypominającym polską komunę lat 80-tych, którą trzeba zwalczać, ani totalitarnym państwem ubranych w mundurki rowerzystów.” Radosław Pyffel, Prezes Centrum Studiów Polska-Azja.

Tak przedstawia się poradnik dla managera. Zachęcamy również do zapoznania się z innymi częściami poradnika, dostępnymi poniżej: 

• Guanxi: Cenne powiązania społeczne czy korumpowanie urzędników?
• Marketing szeptany
• Rodzina w biznesie
• Podpisanie kontraktu