Chińskie żądania terytorialne

Chińskie żądania terytorialne

Cztery kwestionowane przez Chiny regiony/granice to:

• teren Morza Południowochinskiego, do części którego roszczą sobie prawo również Wietnam, Malezja, Indonezja, Filipiny oraz Brunei
• wyspy Senkaku leżące w Japońskiej prefekturze Okinawa
• teren Tajwanu, czyli Republiki Chińskiej oraz wód przybrzeżnych
• teren indyjskiego stanu Arunachal Pradesh (jednocześnie Indie wysuwają żądania o leżący na terytorium Chin Aksai.

Dodatkowo, warto wspomnieć o rosyjsko-chińskim konflikcie granicznym, którego najbardziej wybuchowy okres przypada na potyczki w 1969 roku. Trwające od lat 90. negocjacje zdołały jednak przywrócić status quo.

Konflikt na morzu Południowochińskim

Chiny roszczą sobie prawo do niemal całego terenu Morza Południowochińskiego wraz z dziesiątkami należących do niego wysepek, w szczególności wysp Paracelskich oraz archipelagu wysp Spratly. Wyspy te są w większości niezamieszkane, jednak szacuje się, że w ich pobliżu znajdują się ogromne źródła surowców naturalnych. Chiny uważają je za część swojego terytorium na podstawie mapy z 1947 roku z jedenastoma kreskami okrążającymi wyspy, która jest podstawą słynnej linii dziewięciu kresek, swoim kształtem przypominającej język.

Wietnam wysuwa swoje żądania w sprawie obu archipelagów na podstawie wieloletniego zarządzania nimi, natomiast Filipiny zauważają, że część z nich leży w sąsiedztwie filipińskiego terytorium. Malezja i Brunei roszczą prawa do części wód na Morzu Południowochińskim, zwracając uwagę, że znajdują się one w zasięgu ich wyłącznych stref ekonomicznych.

Chińskie żądania terytorialne. Konflikt o wyspy Senkaku/Diaoyu

Wyspy Senkaku (inaczej wyspy Diaoyu) jest to jeden z najbardziej wysuniętych na południe archipelagów japońskich. Graniczy on niemalże z Tajwanem, który również rości do niego prawa. Od czasów lat 70. Chiny kontestują japońskie prawo własności do wysp Senkaku i przybrzeżnych wód ze względu na ich strategiczną pozycję, a także potencjał łowiecki i surowcowy. 

Japonia zwraca uwagę na fakt, że w 1951 roku, kiedy zrzekała się Tajwanu, żadne roszczenia względem wysp Senkaku nie zostały wysunięte, natomiast Chiny powołują się na sięgające czasów starożytnych wykorzystywanie tych terenów w celach łowieckich przez prowincję Tajwan.

Konflikt między Chinami a Republiką Chińską

Jednym z najbardziej burzliwych konfliktów w historii współczesnych Chin jest waśń Chin kontynentalnych z Republiką Chińską, czyli Tajwanem, która zaowocowała serią poważnych kryzysów w Cieśninie Tajwańskiej, w które zaangażowane były również Stany Zjednoczone. Pierwszy kryzys w Cieśninie Tajwańskiej trwał w latach 1954-1955 i mimo ryzyka użycia przez Stany broni jądrowej, zażegnany został dzięki serii negocjacji, w których udział brali także Sowieci.

Drugi kryzys miał miejsce w 1958 roku i znów został rozpoczęty przez atak sił komunistycznych Chin na tajwańskie wysepki. Umywający ręce Sowieci, a także ostrożność Amerykanów ponownie doprowadziły do statusu quo. Trzeci kryzys w Cieśninie Tajwańskiej rozpoczęty został przez serię pocisków rakietowych wystrzelonych w stronę Republiki Chińskiej przez PRC w połowie 1995 roku. Tym razem Amerykanie postąpili stanowczo i wysłali do regionu swoje jednostki wojskowe.

Od lat 80. Chiny posługują się polityką „jednego kraju, dwóch systemów”, ale napięcia w cieśninie nie ustają.

Konflikt Chin z Indiami

W 1962 roku Chiny i Indie rozegrały wojnę o tereny graniczne, która zakończyła się rozejmem. Konflikt rozgorzał na nowo w 1967 roku, a następnie w 1975, kiedy czterech indyjskich żołnierzy zostało zabitych. Napięcia wzrastały ponownie w 2013 oraz 2017 roku, ale przez ostatnie 45 lat nie doprowadziły do śmierci żołnierzy żadnej ze stron. Mimo że region, o który toczy się spór, jest górzysty oraz prawie bezludny, od czasów pierwszej wojny chińsko-indyjskiej pozostaje silnie zmilitaryzowany po obu stronach.